Uit het fotoalbum van Cees Bais, preparateur van de dunbekwulp (Numenius tenuirostris); Wieringen 23 januari 1947

Bijna tachtig jaar geleden werd vermoedelijk voor het allerlaatst een dunbekwulp in Nederland gesignaleerd. Dat was op Wieringen. Als Cees Bais die niet gevonden had hadden we ’t niet geweten.

Bais moet zich gerealiseerd hebben iets bijzonders gevonden te hebben. Op een andere foto zet hij de drie wulpen die dan in Nederland voorkomen op een rij: de ‘gewone’ wulp, de regenwulp en de ‘gevlekte’ wulp. Die laatste is dus de dunbekwulp. Hij heeft ze zelf geprepareerd, dat kon hij kennelijk. ‘Zeldzaam,’ schrijft hij erbij in een aandoenlijk handschrift. En: ‘Dood gevonden – Noordzijde van Wieringen. Was geschoten. Winter zeer weinig sneeuw. Gaaf ex. En goed in ’t vleesch.’

Wie was Cees Bais? Geen idee. Zijn administratieve gegevens: 1889-1974. Precies van de generatie van mijn grootvader dus (1884-1971). Maar gegevens zijn geen mensenleven. En Cees Bais is dood.

Bij Noordzijde van Wieringen dacht ik eerst aan de Normerven omdat daar een bekende vogelkijkplaats is. Het Balgzand is één van de spectaculairste vogelgebieden. Maar naspeuringen leveren op dat het op Vatrop was. Nu komt het opeens heel dichtbij. Dáár woonde ik. Dat was later en nu al weer lang geleden. Daar luisterde ik onder de lage zoldering van mijn huisje op Oosterland naar de wulpen die overtrokken naar het Wad.

In de jaren ’70 kochten wij op Vatrop de oude vismeelfabriek die wegens stankoverlast gesloten was en die van ellende niet wist of-ie linksom of rechtsom in elkaar zou donderen. Met de twee hectare land eromheen waagden wij de poging het paradijs te herstellen. ’t Is wel niks geworden, al was het zeker wat, en leek het ook soms op een paradijs, maar dat is een ander verhaal.

De dunbekwulp is uitgestorven. Sinds 18 november 2024 is het officieel. Het aller- allerlaatste exemplaar werd op 23 februari 1995 in Marokko waargenomen. Is het nu echt helemaal zeker? Nee, ‘met een waarschijnlijkheid van 96,0 %’ weet Vogelbescherming te melden.

Zekerheid? Waarschijnlijkheid? Pfff.

Fluitende wulpen

waaien over naar het wad –

fluiten van de wind