Een avond met de ogen van Tommy Wieringa in Zomergasten naar de wereld en haar weedom kijken levert deze morele imperatieven op: 1. Ga bomen planten (geen beuken!). 2. Meld je bij ProtectUkraine aan voor transporten naar de loopgraven in Oekraïne. Het eerste helpt misschien een beetje tegen de klimaatcatastrofe, het tweede doet je terugkeren als een ‘gerestaureerd democraat.’ Janine Abbring leek verbouwereerd. Sputterde nog wat tegen. Probeerde nuance te vinden. Maar Wieringa was onverbiddelijk. ‘Het vuur is een goede knecht maar een slechte meester.’ Zoiets. Apodictisch, dat is het woord.

Ik keek vanmorgen vroeg mijn verbouwereerdheid in de bek. De documentaire 2000 meters to Andriivka (Mstyslav Chernov, 2025), waarvan Wieringa het verpletterende begin liet zien, stond nog op mijn netvlies gebrand. Maar wat is een ‘gerestaureerd democraat’? En: zou dit helpen mensen te genezen van hun waanideeën over heldendom? Of oorlog als oplossing? Hoe denken ze daar over in bijvoorbeeld Jakoetië, waar Poetin zijn soldaten ronselt met een riant salaris en vooruitzicht op een nog rianter nabestaandenpensioen mocht een en ander anders aflopen?

Wieringa ’s initiatief om bomen te gaan planten kende ik, de documentaire over die  man die daar in India mee begonnen is niet. Er is niks mis met bomen planten. Je bent lekker met je handen in de buitenlucht bezig. Maar net als bij sport beoefen ik dat liever in individueel verband.

‘Doe iets!’

Het miezerde een beetje, de druppeltjes waren zo fijn dat ze niet eens kringen in de waterschaal op buurmans terras maakten. Eindelijk regen. Eindelijk water.

Juist toen mij inviel om nog eens precies bij Nescio op te zoeken waarom hij ook al weer zei schoon genoeg te hebben van mensen die iets wilden doen, stond dat nou in Titaantjes? slaakte een reiger zijn rauwe kreet. Nee, twéé reigers. Ze vlogen op uit de singel tegenover ons huis waar we de jongen al de hele maand luidruchtig in het nest hebben horen bedelen. Kennelijk was vandaag de dag om uit te vliegen.

Niet veel later kwam er nog één. Die bleef in de eerstgevonden aanpalende  boom hangen. Wiebelend zocht hij evenwicht. Dat ik dat komisch vond leek  hem niet in het minst te deren. Na enige tijd vloog hij op.

Met trage slagen

roeit een reiger van zilver

in grijze regen