Johannes Vermeer, Een Meyd die Melk uytgiet (ca. 1658-1659)

Vermeer

Zolang die vrouw uit het Rijksmuseum
in geschilderde stilte en concentratie
uit een kan in een schaal
dag na dag
melk giet,
verdient de wereld
het einde van de wereld
niet.

Wisława Szymborska, Hier, 2009 (Vert. Karol Lesman)

_____

Opm.

Gelet op het inferno in Zuid-Europa, gelet ook op het inferno in oostelijk Europa dat nóg uitzichtlozer lijkt dan de verrichtingen in W.O. I, gelet verder op de inspanningen in Iran om van dat land nóg prachtiger ruïnes te maken dan ons uit de Oudheid resten, gelet voorts op alle andere brandhaarden in de wereld, groot (Afrika) en klein (Berlijn), gelet bovenal op het stiller worden in de natuur, is de mensheid blijmoedig op weg naar het einde. Als het aan Szymborska had gelegen verdienen wij dat niet.

Zij bezocht het Rijksmuseum, en ook het Mauritshuis, in juli 2008. Vermeer had al heel lang haar bijzondere aandacht (“In mijn dromen / schilder ik als Vermeer van Delft”, Lof der dromen (1972) en op ooghoogte staande voor Het Melkmeisje, moet haar ingevallen zijn dat het bij Vermeer altijd gaat om stilte en concentratie. En dat als die er maar zijn alle onheil zou afgewend zou kunnen worden.

Dat het schilderij er nog hangt, en de wereld nog draait, is geen bewijs voor haar stelling. Het was een mooie gedachte, uit bewondering, zeker, uit herkenning van die stilte en concentratie, wellicht, een intense wens, misschien. Zij overleed, voor haar dichtwerk in 1996 Nobel geprezen, op 1 februari 2012, 88 jaar oud.

Misschien komt er een tijd dat ook haar gedichten niet meer gelezen worden. Zeker is niks.